'Geloof in jezelf'

Koningin Mathilde bezoekt gemeenschapsinstelling De Zande

Donderdag 3 december was voor de jongeren in gemeenschapsinstelling De Zande in Beernem een bijzondere dag. Koningin Mathilde kwam op bezoek om met hen en de medewerkers te praten over het leven in de gesloten instelling, en hoe dat door corona is veranderd. “Ze luisterde écht naar ons. Dat is wel fijn. Mensen mogen weten hoe zwaar het voor ons is.”

In De Zande verblijven in totaal 53 meisjes tussen 14 en 18 jaar, verdeeld over zes leefgroepen. Ze blijven er een tijdje omdat de jeugdrechter dat besliste, wegens een delict, time-out, of omdat ze zich in een onveilige situatie bevinden, voor zichzelf of voor anderen en daarom bescherming nodig hebben.
De afgelopen maanden waren niet evident. Heel wat jongeren gaan in het weekend naar huis, maar tijdens de eerste lockdown was dat niet langer mogelijk. Om contact te houden met de familie werd toen overgeschakeld op videobellen. Tijdens de huidige lockdown kunnen weekendbezoeken en fysieke contacten met de ouders wel. De meisjes hebben ook recht op een knuffelcontact buiten de muren van de leefgroep. Dat geeft wat zuurstof, maar een verblijf hier blijft hoe ook een zware dobber. De meisjes hebben vaak al heel wat meegemaakt en de hoop onderweg een stukje verloren.

Hoopvol blijven

“Mijn leven staat hier gewoon stil. En door corona is het nog moeilijker geworden. Mijn mama kan maar één keer per week op bezoek komen, daarvoor is ze vijf uur onderweg. Voor de rest kan er weinig: we leven met acht binnen onze leefgroep, we fitnessen wel eens of kunnen hier sporten in de sporthal. Maar dat is het.” Dasha* (15) verblijft sinds begin augustus in De Zande. Haar verblijf is net met drie maanden verlengd omdat ze zich niet aan de regels heeft gehouden. “Ik begrijp wel dat ik daar niet mee wegkom en dat er een straf volgt. Ik kan de volgende weken dus ook tijdens het weekend niet buiten gaan. Ik denk dat elke moeder haar dochter bij haar thuis wil hebben, maar dat zul dus niet voor meteen zijn.”
“Het bezoek maakte toch wel iets los”, zegt woordvoerder Niels Heselmans van Opgroeien. “Dat enkele meisjes met de koningin hebben kunnen praten en dat zij oprecht geïnteresseerd is in hoe het met hen gaat: dat betekent iets.” 
“Geloof in jullie zelf. Iedereen heeft talenten, ook jullie", zei de koningin tijdens de rondleiding in een van de leefgroepen. Niet opgeven: het is iets wat de meisjes voor ogen proberen te houden. Dasha*: “Ik heb in mijn kamer positieve quotes aan de muur gehangen. Zodat ik niet vergeet om hoopvol te blijven, ondanks de situatie waarin ik nu zit."

Meer onzekerheid

Koningin Mathilde nam ook ruim de tijd voor een gesprek met enkele medewerkers van De Zande. "Samenwerken, onze krachten bundelen en lessen trekken uit de eerste lockdown: dat is voor ons belangrijk om te kunnen omgaan met de beperkingen”, vertelt verpleegkundige Sarah Verhaeghe.  
“De onzekerheid bij de jongeren is groter geworden, zeker tijdens de eerste lockdown. En wij konden daar niet altijd een antwoord op bieden”, zegt teamverantwoordelijke Sibylle Coppens. “Ook het leven in kleinere bubbels zorgde voor meer spanning want er waren minder uitwijkmogelijkheden voor de jongeren. Dat was voor hen zelfs moeilijker dan bijvoorbeeld niet naar huis kunnen tijdens het weekend.”

Betere schoolresultaten

Maar er is ook veel positief gebeurd de afgelopen maanden. Sibylle: "De koningin vroeg wat ons energie geeft. Dat zijn ongetwijfeld de kleine successen en de relatie met de jongeren. Je moet en wil er als medewerker blijven staan voor hen, want ze zijn al zo vaak afgewezen. We keuren gedrag dat niet door de beugel kan uiteraard af, maar de jongere als persoon krijgt onze volledige steun, elke dag." Leerkracht Koen Boedt ziet nog positieve aspecten: "De schoolresultaten zijn duidelijk beter, door de een-op-een begeleiding, maar ook omdat scholen tijdens de eerste lockdown voor alle leerlingen enkel via afstandsonderwijs werkten. Doordoor kregen de jongeren hier ook gelijke kansen. Scholen doen al jaren hun best om het afstandsonderwijs te doen slagen, met wisselend succes. Tijdens de eerste en tweede lockdown waren scholen beter voorbereid. Dat merken we aan de resultaten van het vorige en huidige schooljaar.”
Ook het afscheid verloopt hoopvol: "Veel sterkte, blijf geloven in jezelf en hou het gezellig deze maand", drukt de koningin Dasha*, Lana* en Isa*op het hart.

*De namen van de jongeren zijn schuilnamen.

(Petra Goovaerts schreef dit artikel voor www.opgroeien.be)

Foto's
Wouter Appeltans