"Suicidale ouderen willen niet dood"

Onderzoek zelfdoding bij ouderen

Senioren met een doodswens willen vaak niet echt dood, maar zien door een aantal problemen waarmee ze geconfronteerd worden, het leven dat ze op dat ogenblik leiden niet meer zitten. Dat stelt psychologe en gezinstherapeute Anke Bonnewyn in een doctoraat dat ze hierover schreef aan de KU Leuven en waarin ze tevens een aantal suggesties doet voor hulpverleners.

Bonnewyn had tijdens haar onderzoek diepte-interviews met een aantal oudere patiënten die een zelfmoordpoging achter de rug hadden. Ze bevroeg ook 113 senioren schriftelijk over hun al dan niet aanwezige doodswens.

Senioren die een zelfmoordpoging achter de rug hadden, hadden voordien allemaal een verlies te verwerken gekregen van hun partner, gezondheid of huis. Ze gaven ook allemaal aan het gevoel van verbondenheid met anderen kwijt te zijn. Vlak voor hun poging hadden ze bovendien het gevoel alle controle verloren te hebben op zowel geestelijk als lichamelijk vlak.

Een doodswens is in deze gevallen volgens Bonnewyn niet het juiste woord. Het aantal ouderen dat heel nuchter en weloverwogen voor de dood kiest, is slechts een kleine minderheid. "Deze ouderen praten amper over de dood. Ze willen vooral dat het leven zoals het nu is stopt. De dood lijkt dan de enige uitweg. In het laatste stadium zijn ze niet meer in staat andere oplossingen te bedenken", aldus Bonneweyn in Campuskrant, het maandblad van de KU Leuven. Dit duidt er volgens haar op dat de psychiatrische problematiek veel sterker is dan gedacht. De meeste zelfmoordpogingen gebeuren ook heel impulsief.

Hulpverleners moeten vooreerst de lichamelijke signalen herkennen die aan een zelfmoordpoging voorafgaan, zoals beven, benauwdheid, pijn, slaapproblemen, elementen die te behandelen zijn. Daarnaast dienen ze in een gesprek deze ouderen aan te zetten weer te relativeren, mensen te ontmoeten, nieuwe doelen te stellen, de eigenwaarde op te krikken. Bonneweyn pleit er meer algemeen ook voor om het vooroordeel in deze samenleving dat ouderdom iets negatiefs is en zonder perspectief, te laten varen.

Wie met vragen zit rond zelfdoding, kan terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813 en op de website www.zelfmoord1813.be .

 

(Belga)